بازگشایی مدارس روی لبه تیغ
وزارت آموزش و پرورش بر بازگشایی مدارس و از سرگیری آموزش حضوری تاکید دارد .
از یک متخصص صاحب نظر درباره الزامات آموزش حضوری پرسیده و رویکردهای جهانی در این زمینه را بررسی کرده ایم .آیا آموزش و پرورش آمادگی و توان اجرای این الزامات را دارد ؟
![](http://neo.khorasannews.com/content/upload/9896c712-3985-4576-a1ac-ce031b161393.jpg)
مصطفی عبدالهی- به استقبال دومین مهر ماهی می رویم که باز هم خبری از زمزمه با نشاط «باز آمد بوی ماه مدرسه» نیست و چگونگی بازگشایی مدارس سوالات و ابهامات فراوانی را برای خانواده ها ایجاد کرده است؛ از یک سو افت تحصیلی دانش آموزانمان در دوره آموزش مجازی محسوس است و حضورشان در کلاس های درس ضروری و از سوی دیگر، شرایط وخیم کرونا هم معادلات پیش بینی نشده ای دارد و حضور بچه ها به مدرسه، نیازمند اتخاذ الزاماتی جدی و اساسی است.
اعتراف به افت تحصیلی
کارنامه سال تحصیلی گذشته فرزندانمان را که نگاه می کنیم، لبخند رضایت می زنیم اما خودمان هم خوب می دانیم که داستان چیز دیگری است. با وجود تلاش قابل تقدیر بسیاری از معلمان برای آموزش مجازی و تبدیل شدن پدرها و مادرها به معلم خانگی بچه ها، همه می دانیم که این شیوه آموزشی نتوانسته کارآمد باشد و افت تحصیلی دانش آموزان البته در همه جهان محسوس است. حتی یک مقام رسمی وزارت آموزش و پرورش هم به خراسان می گوید: «نمره هایی که معلمان و مدارس به ما اعلام می کنند، تفاوت چندانی با سال های قبل از کرونا ندارد و در آمار کلی با افت تحصیلی مواجه نشده ایم اما واضح است در یک سال گذشته شیوه ارزیابی و نمره دادن ها مطابق استانداردها نبوده و قطعا افت تحصیلی پنهان رخ داده است». از آن مهم تر این که، غیرحضوری بودن مدارس عوارض متعدد دیگری هم برای دانش آموزان داشته است: افت مهارت های اجتماعی، کم شدن تحرک و توان جسمی، چاقی، افسردگی و ... . قرار است سال تحصیلی جدید چگونه باشد؟ حالا آن طور که ستاد ملی مقابله با کرونا، وزارت بهداشت و وزارت آموزش و پرورش اعلام کرده اند، تلاش گسترده ای برای بازگشایی مدارس با رعایت شیوه نامه های بهداشتی صورت گرفته تا نظام آموزش و دانش آموزان، بیش از این لطمه نبینند. طبق اخبار و گزارش های منتشر شده، قرار است سال تحصیلی جدید چنین شرایطی داشته باشد:
- بازگشایی مدارس از اول مهر به صورت ترکیبی (حضوری و غیرحضوری) و به شکل تدریجی خواهد بود، یعنی به مرور و نه یک باره، به حالت طبیعی باز خواهد گشت.
- طبق اعلام رئیس کمیته آموزش و پرورش مجلس، با تصمیم ستاد ملی کرونا، مدارس از اول مهر بازگشایی می شود اما این به معنای حضور دانش آموزان در مدرسه نیست بلکه قرار است در اواخر مهر یا اوایل آبان شاهد حضور دانش آموزان باشیم، آن هم در برخی مناطق کشور که طبق شرایط روز کرونا مشخص خواهد شد.
- رعایت فاصله گذاری اجتماعی، کاهش تراکم دانش آموزان در کلاس، مدیریت مدت زمان کلاس ها و دفعات حضور در مدرسه از پروتکل های مد نظر برای بازگشایی مدارس است.
اپیدمیولوژیست چه نظری دارد؟
![](http://neo.khorasannews.com/content/upload/f97e7f0c-49e5-43c0-ad5c-f24bb7604db4.jpg)
اما در این بین شنیدن نظرات متخصصان درباره الزامات و شرایط مناسب بازگشایی مدارس هم حائز اهمیت است. دکتر «مسعود یونسیان» اپیدمیولوژیست و استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران در گفت و گو با خراسان می گوید: با توجه به نیازهای آموزشی، هم بسته بودن مدارس مضرات و آسیب هایی دارد و هم بازگشایی آن ها با شرایط مشابه قبل از کرونا اشتباه است. دکتر یونسیان به برخی الزامات برای این کار هم اشاره می کند:
1. علاوه بر واکسیناسیون معلمان که در حال انجام است، واکسینه کردن والدین و رانندگان سرویس های مدارس هم بسیار مهم است چرا که شاید کرونا برای خود دانش آموزان در سنین پایین با خطر کمتری همراه باشد اما می تواند تهدیدی برای محیط خانواده باشد.
۲. دانش آموزانی که دارای بیماری های خاص مثل آسم، فشار خون، ناراحتی قلبی، چاقی و ... هستند، باید به طور خاص مد نظر قرار بگیرند و تا زمان تهیه واکسن مناسب برای واکسیناسیون آن ها، آموزش شان به همان شکل مجازی باشد.
3. تا قبل از واکسیناسیون دانش آموزان با واکسن مناسب، حتما باید پروتکل های بهداشتی از جمله تهویه کلاس ها، فاصله گذاری اجتماعی، شستن دست ها و ...، به طور دقیق اجرایی شود.
4. در شرایط کنونی بهتر است حضور دانش آموزان در کل هفته نباشد و برگزاری کلاس ها به شکل یک روز در میان یا دو روز در هفته مدنظر باشد.
5. تا زمانی که وزارت آموزش و پرورش فقط در صدد تدوین آیین نامه و بخش نامه برای بازگشایی مدارس باشد و به طور شفاف با مردم گفت وگو نکند و نگوید که از والدین و دانش آموزان چه انتظاراتی دارد، امکان اجرای یک طرح خوب وجود ندارد.
و چند ضرورت دیگر
در کنار نکاتی که دکتر یونسیان به آن اشاره
می کند، می توان برخی الزامات دیگر را هم مدنظر داشت:
- بازگشایی احتمالی مدارس به هیچ عنوان نباید در پیک بیماری صورت بگیرد.
- پوشش واکسیناسیون معلمان برای بازگشایی مدارس زمانی موثر واقع می شود که واکسیناسیون خانواده ها نیز به سطحی از ایمنی رسیده باشد.
- تخصیص بودجه ویژه به مدارس برای تامین مایحتاج بهداشتی و توزیع آن به میزان کافی.
- پیش بینی اهرم های نظارت بر رعایت
پروتکل های بهداشتی در مدارس.
- توزیع بروشورها و دفترچه های آموزشی بین دانش آموزان و والدین برای اطلاع دقیق از روند برگزاری کلاس ها.
- تعیین دقیق تعداد دانش آموزان مجاز برای حضور در مدارس، به تناسب متراژ کلاس ها و فضاهای عمومی.
- نظافت دقیق و مستمر سرویس های بهداشتی مدارس.
- جلوگیری از تجمعات دانش آموزان هنگام ورود و خروج از مدرسه و در ابتدا و انتهای ساعات درسی .
سازمان بهداشت جهانی و یونیسف: مدارس را با رعایت الزامات باز کنید
آمارها نشان می دهد از ۲۰۷ کشور جهان، مدارس ۱۰۷ کشور به صورت حضوری و ۷۰ کشور به صورت ترکیبی (حضوری و غیر حضوری) فعال هستند و تنها در 30 کشور مدارس کاملا تعطیل است، از جمله کشور ما. البته باید توجه داشت که در کشورهایی که مدارسشان باز است و آمار واکسیناسیون در کل کشورشان نیز بالاست، ضوابط و دستورالعمل های خاصی رعایت می شود از جمله در انگلستان، هر چند روز یک بار از دانش آموزان تست سریع کرونا گرفته خواهد شد یا در ایرلند به محض مشاهده علایم کرونا در یک دانش آموز، تمام خانواده او تا زمان مشخص شدن نتیجه قطعی آزمایش باید در قرنطینه بمانند.
ترکیه و بازگشایی مدارس
در همین خصوص می توان به ترکیه هم اشاره کرد که روند آموزش حضوری در مدارس این کشور با حدود 18 میلیون دانش آموز و بیش از یک میلیون معلم در کلیه مقاطع تحصیلی از دیروز 6 سپتامبر (15شهریور) آغاز شد. در این راستا، برای حدود 58 هزار مدرسه در سراسر کشور بودجه 650 میلیون لیری به منظور تهیه ماسک، مواد ضدعفونی کننده و بهداشتی اختصاص یافت و 113 هزار نیروی خدماتی استخدام شد. دانش آموزان، معلمان و سایر کارکنان مدارس در حیاط و محوطه مدارس نباید به صورت گروهی تجمع کنند. همچنین زنگهای تفریح در ساعتهای مختلف خواهد بود و نحوه چیدمان به صورتی تنظیم شده که دانش آموزان روبه روی یکدیگر باشند. این نکته هم قابل توجه است که یونیسف و سازمان جهانی بهداشت از مقامات کشورهای اروپایی خواسته اند اجازه دهند مدارس در سراسر اروپا باز بمانند. آن ها توصیه کرده اند محیط مدرسه با بهبود شرایط تهویه کلاس، کاهش تعداد دانش آموزان، حفظ فاصله گذاری فیزیکی و انجام تست منظم از دانش آموزان و کارکنان ایمن تر شود.